• Voorbereiding van een DNA-monster in het laboratorium
    Kruising en selectie

Kruising en selectie

Overzicht

In een notendop

Ouderplanten die de gewenste eigenschappen bezitten worden met elkaar gekruist.

Het zaad van de grootste en meest productieve planten wordt opnieuw gezaaid.

Voordelen

Oorspronkelijk en fundamenteel type plantenveredeling

Nadelen

Vergt veel tijd om het gewenste resultaat te bereiken

Ontwikkeling

Selectie sinds ongeveer 12.000 v.C. in het huidige Anatolië en het Zagrosgebergte (tegenwoordig Iran). Onderzoek naar kruisveredeling sinds 1855 door Gregor Mendel (wetten van Mendel).

Kruising

Kwekers willen optimaal aangepaste gewassen aan landbouwers leveren. Daarvoor moeten veel positieve eigenschappen in één variëteit gecombineerd worden. Gewenste eigenschappen zijn een goede opbrengst, resistentie tegen ziekteverwekkers, een hoge zetmeel-, eiwit- of suikerinhoud en een goede standvastheid op het veld. Om al deze eigenschappen in één variëteit te kunnen combineren, worden ouderplanten die de gewenste eigenschappen dragen met elkaar gekruist. Dit geeft een generatie nakomelingen.

In het gunstigste geval bezitten enkele individuele planten de positieve eigenschappen van beide ouderplanten. Alleen dan heeft de kruising het gewenste resultaat opgeleverd. In een volgende stap kruisen kwekers deze nakomelingen met andere planten die andere wenselijke eigenschappen hebben. Na herhaald kruisen ontstaat zo een nieuwe lijn die uiteindelijk alle gewenste eigenschappen bezit en kan na verschillende proeffasen als een nieuwe variëteit worden geregistreerd. Dit proces is tijds- en arbeidsintensief. Het moet over meerdere jaren zorgvuldig gepland en uitgevoerd worden.

Na de eerste kruising van twee ouderplanten (helemaal links), kruisen kwekers keer op keer nieuwe planten in de nakomelingen. Tot slot - vaak pas na vele jaren - wordt een plant met de gewenste eigenschappen verkregen.

Na de eerste kruising van twee ouderplanten (helemaal links), kruisen kwekers keer op keer nieuwe planten in de nakomelingen. Tot slot - vaak pas na vele jaren - wordt een plant met de gewenste eigenschappen verkregen.

Selectie (screening)

Selectie (ook wel screening genoemd) is de oudste vorm van plantenveredeling. Zo'n 12.000 jaar geleden begon de mens met het verbouwen van wilde granen. De eerste boeren hielden gericht het zaad van de grootste en meest productieve planten achter. Deze zaden werden het jaar daarop opnieuw gezaaid en alle andere planten werden voor de vermeerdering uitgesloten. Daardoor hebben de gewenste eigenschappen van de planten zich door de tijd heen steeds meer laten gelden. Op deze manier werd onder andere de opbrengst verhoogd.

Als dit selectieproces vaak genoeg wordt herhaald, blijven er uiteindelijk - met betrekking tot de geselecteerde eigenschappen - vrijwel alleen homozygote planten over die de gewenste eigenschappen bezitten. Zonder kennis te hebben van de genetische principes zijn de eerste boeren erin geslaagd gewassen selectief te veredelen door zorgvuldige observatie en ervaring. Een van de eerste gecultiveerde graangewassen was wilde eenkoorn (Triticum urartu). Dit vormt slechts enkele kleine korrels en de aren zijn bros. Een constante selectie van de beste individuele planten leidde tot gecultiveerde eenkoorn (Tritiummonococcum) met grotere korrels en stevige aren.

Het principe van selectie: Kwekers houden bijvoorbeeld het zaad van de grootste planten van een gewas achter. Dit zaad wordt het jaar daarop opnieuw gezaaid. In de loop van (tientallen) jaren zullen de gewenste grotere planten overheersen.

Het principe van selectie: Kwekers houden bijvoorbeeld het zaad van de grootste planten van een gewas achter. Dit zaad wordt het jaar daarop opnieuw gezaaid. In de loop van (tientallen) jaren zullen de gewenste grotere planten overheersen.

Een overzicht van onze veredelingsmethoden

Kruising en selectie

Ouderplanten die de gewenste eigenschappen bezitten worden met elkaar gekruist. Het zaad van de grootste en meest productieve planten wordt opnieuw gezaaid.

Lijnveredeling

Hierbij worden twee ouderlijnen gekruist die elkaar qua gewenste eigenschappen zo veel mogelijk aanvullen. De beste planten worden geselecteerd en opnieuw gekruist.

Veredeling van hybriden

Bij de veredeling van hybriden worden twee genetisch verschillende ouderlijnen gekruist.

Cel- en weefselkweek

Van individuele plantencellen worden op een voedingsbodem in het laboratorium hele planten gekweekt.

Markers

Met behulp van moleculaire markers worden eigenschappen van planten geanalyseerd.

Fenotypering

Hier worden de eigenschappen van een veredelplant in het veld onderzocht. Moderne technieken voor geautomatiseerde meting en analyse worden daarbij toegepast.

Genetische modificatie

Hier worden gericht afzonderlijke genen of gensegmenten van het DNA in het genoom van het gewas ingebracht.

Genetisch onderzoek

Hier worden de holistische opbouw en biologische functie van het plantengenoom bestudeerd.

Genoomredigeren

De term genoomredigeren omvat een aantal technieken. Met behulp hiervan kunnen afzonderlijke bouwstenen van het DNA gericht en nauwkeurig worden gemodificeerd.

Uw contact

KWS Benelux Bieten

22 Avenue des Alliés
7540 Kain
Belgïe

Tel.: +32 (0) 476 617 333

E-mail: info.bieten@remove-this.kws.com

Open adres in Google Maps

KWS Benelux Maïs

Hulstbaan 266
9112 Sinaai
Belgie

Tel: +32 (0) 3449 0220
Fax: +32 (0) 3449 2089

E-mail: info@remove-this.kwsbenelux.com

Open adres in Google Maps

Contact