• traktor_auf_dem_acker_mit_windrad.jpg
    Techniki uprawy roli

Przegląd metod uprawy roli – pług, siew w mulcz, uprawa pasowa, siew bezpośredni

Ze względu na stale zmieniający się klimat i warunki pogodowe indywidualne wymagania gatunków roślin uprawnych i postęp techniczny metody uprawy stale ewoluują.
Należy pamiętać o następujących elementach: staranna, właściwa dla danego miejsca i terminowa uprawa roli jest podstawowym warunkiem udanej uprawy roślin.

Źródło: KWS SAAT SE & Co. KGaA

Źródło: KWS SAAT SE & Co. KGaA

1. Pług – konwencjonalny i sprawdzony w praktyce?

Zalety:

  • Wprowadzanie pozostałości pożniwnych
  • Efekt fitosanitarny
  • Zwalczanie szkodników
  • Przerwanie „zielonego mostu”
  • Bezproblemowy wysiew, ponieważ w warstwie wysiewu nie ma resztek pożniwnych
  • Zwiększenie objętości warstwy wierzchniej gleby poprzez zwiększenie frakcji o dużych porach
  • Spulchnianie uszkodzeń związanych z kompakcją gleby i śladami kół

Zalety stosowania pługa jesienią (tworzenie bruzd zimą):

  • Korzyści związane z działaniem mrozu
  • Działanie mrozu ułatwia przygotowanie podłoża pod siew na ciężkich glebach
  • Wzrost wody kapilarnej wyraźnie lepszy

Zalety stosowania pługa na wiosnę:

  • Szybki wzrost temperatury gleby
  • Zwalczanie chwastów

Wady:

  • Wpływ na skład gleby
    • Naturalny proces osiadania po orce trwa zazwyczaj kilka tygodni
  • Liczba bezkręgowców w glebie spada
  • Zwiększone ryzyko erozji
  • Wysokie koszty procesu

Wady stosowania pługa jesienią (tworzenie bruzd zimą):

  • Wysokie ryzyko zamulenia i erozji w glebach zamulonych
  • Niekorzystny wpływ na strukturę gleby w bardzo podmokłych warunkach

Wady stosowania pługa na wiosnę:

  • Wysoka utrata wody (może być także korzystna zależnie od lokalizacji i uprawy)
  • Nieodpowiedni do ziem gliniastych
  • Potrzebna ponowna kompakcja

2. Siew w mulcz – w przypadku typowej gleby jest kluczem do sukcesu

W przeciwieństwie do systemu płużnego w metodzie siewu w mulcz, która jest nieco płytsza, następuje obróbka ziemi nieobróconej. W tym przypadku mulcz organiczny (=biomasa z międzyplonu/słomy z poprzedniej uprawy) pozostaje na powierzchni gleby przed wysiewem i po jego zakończeniu. W takim przypadku wysiew odbywa się zgodnie z „metodą siewu w mulcz z przygotowaniem podłoża pod siew” (MSmS) lub „metodą siewu w mulcz bez przygotowania podłoża pod siew” (MSoS).

Źródło: KWS SAAT SE & Co. KGaA

Źródło: KWS SAAT SE & Co. KGaA

Korzyści siewu w mulcz

  • Unikanie zamulania gleby i jej erozji
  • Utworzenie stabilnej struktury gleby ⁃ niższa podatność na kompakcję ⁃ lepsza zdolność wytrzymywania obciążeń
  • „Dobra praktyka techniczna” w przypadku lokalizacji zagrożonych erozją/CC

  • W przypadku uprawy międzyplonu: Unikanie wypłukiwania azotanów zimą dzięki przechowywaniu w biomasie
  • Mimo oszczędności związanych z obróbką roli brak strat plonów i jakości w porównaniu do konwencjonalnej uprawy roli

  • Zwiększenie ilości bezkręgowców w glebie → dżdżownice rozpulchniają, napowietrzają i mieszają górną warstwę gleby
  • Sprzyjanie ocieplaniu się gleby w chłodnych lokalizacjach i podczas rozwoju młodych roślin
  • Korzystny wpływ na ochronę przed erozją i bardziej stabilna struktura gleby są najwyższe w przypadku metody MSoS

Źródła problemów podczas siewu w mulcz

  • Niejednolity rozkład ciętej słomy z poprzedniej uprawy
  • Międzyplon zbyt gruby lub zbyt słaby
  • Nierówna powierzchnia pola; wysiew międzyplonu w nierównych bruzdach
  • Unikanie kompletnego herbicydu w przypadku intensywnego zachwaszczenia

  • Gleba i materiał mulczu zbyt mokre do siewu
  • Przygotowanie podłoża pod siew zbyt gładkie lub zbyt głębokie
  • Prędkość prowadzenia zbyt wysoka podczas siewu
  • Niewłaściwe wyposażenie do siewu (nacisk redlic, efekt oczyszczania)

  • Nie uwzględniono przydatności lokalizacji:
  • Stopień upakowania często bardzo wysoki na glebach lekkich, dlatego głębsze spulchnianie jest zazwyczaj lepsze
  • Siew w mulcz z przygotowaniem podłoża pod siew jest zwykle korzystny w pośrednich glebach
  • Siew w mulcz bez przygotowania podłoża pod siew jest często korzystny na glebach gliniastych

3. Uprawa pasowa – czy spulchnianie pasów jest kluczem do sukcesu?

W metodzie uprawy pasowej przeprowadza się wąskie pasmowe spulchnianie gleby, podczas gdy reszta pola pozostaje nieobrobiona. W ten sposób w metodzie uprawy pasowej łączone są zalety konwencjonalnych metod. Siew odbywa się równolegle lub nieciągle w dokładnie obrobionych wcześniej pasmach.

Źródło: KWS SAAT SE & Co. KGaA

Źródło: KWS SAAT SE & Co. KGaA

Zalety uprawy pasowej

  • Materiał mulczu na powierzchni zapobiega parowaniu i erozji
  • Spulchnianie gleby tylko w potrzebnych miejscach
  • Struktura gleby zachowana w przestrzeniach między rzędami → lepsza
  • Zdolność do wytrzymywania obciążeń i kapilarność
  • Jednoczesne zastosowanie płynnej gnojowicy albo komercyjnego nawozu oszczędza czas i przejścia

Wady uprawy pasowej

  • Kultywatory do uprawy pasowej i precyzyjne siewniki muszą być dopasowane do siebie zależnie od liczby rzędów
  • Potrzebny jest system sterowania GPS o odpowiedniej dokładności
  • Pokrycie gruntu jest niższe przy jednoczesnej aplikacji gnojowicy niż w przypadku standardowych metod
  • W przypadku mniejszych gospodarstw praktyczny jest tylko najem maszyn

4. Metoda siewu bezpośredniego – czy stanowi alternatywę?

Zasada „bez uprawy roli” jest stosowana w metodzie siewu bezpośredniego. Tym samym w tej metodzie nie są stosowane żadne środki do podstawowej uprawy gleby i przygotowania podłoża pod siew. Ponieważ wysiew następuje bezpośrednio na ściernisko bez obróbki terenu po wcześniejszej uprawie, siewniki powinny być wyposażone w kroje tarczowe.

Zalety siewu bezpośredniego

  • Dobra nośność i odporność gleby na obciążenia
  • Niskie ryzyko kompakcji ze względu na ślady kół
  • Korzystny bilans wodny
  • Materiał mulczu na powierzchni zapobiega zamuleniu i erozji

Wady siewu bezpośredniego

  • „Zielony most” ułatwiający przenoszenie chorób roślin
  • Potrzebne jest stosowanie kompletnych herbicydów
  • Ogrzewanie powierzchni na wiosnę jest opóźnione
  • Wyższe wymagania odnośnie zarządzania i uprawy

Wyszukaj doradcę

Chcielibyście dowiedzieć się, która odmiana jest najlepiej dopasowana do Waszego regionu?
Macie Państwo problem dotyczący szkodników lub chorób?
Chętnie odpowiemy na każde pytanie i wątpliwości, by pomóc osiągnąć Państwu rekordowe plony.