Objawy uszkodzenia kiłą kapusty w rzepaku
Kiła kapusty to poważny problem na plantacjach roślin uprawnych z rodziny kapustowatych. Sprawca choroby pierwotniak Plasmodiophora brassicae po zainfekowaniu deformuje korzenie na tyle poważnie, że pobieranie wody i składników odżywczych jest utrudnione.
Rozpoznanie
Guzowatość korzeni powoduje powstawanie narośli na korzeniach głównych i bocznych roślin rzepaku. Guzowate narośla powodują utrudniony pobór wody i składników odżywczych. W konsekwencji u młodych roślin dochodzi do zahamowania wzrostu, a starsze liście zaczynają więdnąć i częściowo przybierają czerwonawy odcień.
Występowanie
Forma przetrwalnikowa patogenu to grubościenne zarodnikach żywotne przez długie okresy w glebie nawet do 20 lat. Jest on w znacznym stopniu odporny na stres środowiskowy. Do roślin żywicielskich należą dzikie i uprawne rośliny z rodziny kapustowatych. Brak roślin żywicielskich na porażonych obszarach zmniejsza ryzyko występienia choroby. Zarodniki są zdolne przemieszczać się samodzielnie na niewielkie odległości, dlatego porażenie występuje najczęściej w skupiskach. Kiła kapusty rozwija się w tkankach korzeni i tworzy tam brodawki korzeniowe. Podczas rozkładu tkanki powstają przetrwalniki.
Porażenie rzepaku kiłą kapusty pojawia się jesienią w okresie między stadium BBCH 10 (rozwój liści) a 31 (wydłużenie łodygi).
Czynniki sprzyjające rozwoju kiły kapusty
Niskie pH 5,3 – 5,7, wysoka wilgotność – ok.70% pełnej pojemności polowej gleby, temperatura 20-24°C, mały obieg powietrza w glebie, zaskorupiona powierzchnia.
Środki zapobiegawcze, zwalczanie
Uprawa gleby
Wprowadzenie wapna palonego po orce podstawowej pozwala podnieść wartość pH jeszcze przed siewem. Wapno należy wprowadzić płytko, aby podnieść pH w warstwie korzeniowej. Należy dążyć do osiągnięcia wartości około 7. Zbyt wysokie pH niesie ze sobą nowe zagrożenia: mogłoby to wpłynąć na dostępność składników odżywczych. Rolnicy powinni być świadomi ryzyka przenoszenia i rozprzestrzeniania się choroby. Dlatego pola dotknięte kiłą kapusty należy uprawiać jako ostatnie, a używane do tego maszyny należy dokładnie wyczyścić. Należy wcześnie zebrać z pola rzepak i rośliny krzyżowe.
Uprawa roślin
Na terenach dotkniętych chorobą należy zachować co najmniej czteroletnią przerwę w uprawie. Należy również unikać uprawy roślin z rodziny kapustowatych jako międzyplonów, które służą jako rośliny żywicielskie dla grzyba wywołującego kiłę kapusty. Późniejszy termin siewu może dodatkowo zmniejszyć ryzyko porażenia. W niższych temperaturach patogen wywołujący kiłę kapusty wykazuje mniejszą aktywność niż w temperaturach od 20° do 25°C. Nawożenie jesienne nawozami azotowymi o odczynie obojętnym może również ograniczyć presję choroby.
Nasiona
Na obszarach porażonych kiłą kapusty należy uprawiać wyłącznie odmiany odporne na kiłe kapusty: KWS HATONIO F1, KWS KREATOS F1 albo KWS KREMOS F1.